Söyleşi: Başak Taşpınar Değim

Armut Ekip özel

Ufacık bir çevreyle işe başlayıp, kısa sürede Türkiye’nin en popüler online girişimlerinden biri haline dönüştürdükleri armut.com ile başarının tadını çıkaran sevgili Başak Taşpınar Değim ile söyleşimiz, beklediğimizden de keyifli geçti. 2011’de kurulan armut.com bugün aylık 500.000 ziyaretçi ile Türkiye’nin tüm illerinden teklif alınıp verilen müthiş bir pazar yeri. Ekibiyle birlikte böylesi bir başarıya imza atan bir girişimci, bir kadın ve bir anne ile yaptığım bu özel söyleşiden eminim siz de hem keyif hem de ilham alacaksınız. Buyurun, söz Başak Hanım’da..

Kendi online işini kurmak için belli bir ekonomik güç ya da birikim gerekiyor mu? Böyle bir girişim için sermaye olarak neye / ne kadar ihtiyaç duyuyorsunuz? (yani bu sadece para ile mi ilgili yoksa başka değişkenler de söz konusu mu?)

 Fikrinizin geçerliliğini test etmek için paraya ihtiyacınız yok. ‘Minimum viable product’ yani yalnızca gerekli temel fonksiyonları olan bir ürün ortaya çıkartıp fikrinizi test edip, ürün- pazar uygunluğunu garantiledikten sonra bir sonraki adımı atabilirsiniz. O bir sonraki adımda sermaye ihtiyacınız gerekli ekibe ve altyapıya göre farklılık gösterir.

Örneğin kodu siz yazıyorsanız bir yazılımcı ihtiyacınız olmaz, ama yazmıyorsanız yanınıza bir ortak alarak, projeyi yapacak bir firma ile anlaşarak ya da ekibinize bir çalışan katarak devam edersiniz. Test edilmiş ve ilerleme potansiyeli olan bir girişimin gerekli finansmanı bulması, fikirden ibaret bir girişimden çok daha kolay olacaktır.

Sizi başlarken en çok zorlayanlar neler oldu ve siz bu zorlukların üstesinden nasıl gelmiştiniz? Hala başa çıkmanız gereken zorluklarla nasıl mücadele ediyorsunuz?

 İlk başlama kısmı biraz psikolojik olarak zor. Özellikle de benim gibi emek verdiğiniz bir kariyeri ve güvenli bir işi bırakıyorsanız, hem kendi içinizden hem aile ve sosyal çevrenizden bu delilik mi acaba sorusu geliyor. Fikre ve kendinize inanıyorsanız ilk adımı atıyorsunuz.

Bu işe hevesli olan takipçilerimiz ve okurlarımız, yani yeni başlayacak olanlar neleri göze almalılar?

 Öncelikle bu işe neden girmek istediklerini tartmaları lazım. Çok çalışmaya, stres ve hiç olmadık yerden çıkabilecek zorluklara göğüs germeye, tüm olumsuzluklar devam etse de ürüne odaklanıp çalışmaya, hata yapmaya, bunlardan ders çıkarmaya hazır olmak lazım. Maaşsız ne kadar süre idare edebileceğinizi hesaplamanız lazım.

Ancak en önemli şey sizi neyin motive ettiği. Bu işe zengin olmak motivasyonuyla başlayacaksanız hiç başlamayın derim. Zengin olmak için yola çıkan, çabuk pes eder. Bu işi yapacaksanız, sevdiğiniz için yapın. Hiç para kazanmasanız bile yapacaksanız yapın.

Kesinlikle! Yanlış bir algıyla ilgili sormak istiyorum; maaşlı çalışmakla kendi online işini yapmak arasında sizce ne gibi farklar var?

 Pek çok insan kendi işini yapmayı çok çalışmaktan bir kaçış olarak hayal ediyor, hatta bana istediğin zaman gitmezsin, istediğin saatte kalkarsın gibi yorumlarda bulunanlar oluyor. Bu pek öyle değil. Haftaiçi haftasonu farkı olmadan çalışıyor, günün her anında işinizi kafanızda yaşıyorsunuz, aynı zamanda bir ekibiniz varsa onlara da iyi örnek olmak istiyorsunuz.

Ekonomik olarak ilk başta bir bilinmez oluyor, halbuki kurumsal iş hayatında herşey belirli, düzenli. Evet, bir zaman planlama esnekliği var (örneğin doktor, resmi işler, hatta bazen maçlar için), ama bu yalnızca benim için değil, tüm ekip arkadaşlarım için böyle.

Bir de kurumsal hayatta belirli bir markanın, firma adının gücü arkanızda oluyor. Satın almalarınızda, ya da bir tedarikçi veya ajans ile görüşmenizde hep bu marka adına adım atıyorsunuz. Kendi işinizi yaparken işe alımdan banka görüşmesine kadar tüm teminat sizsiniz, arkanızı dayayacak bir kurum yok. O nedenle kendi işinize başlarken bunun bilinciyle adım atmak çok önemli.

Peki anneliğe gelelim. Anne olmadan önce ve olduktan sonra bir iş kadını olmak günlük yaşantınızı nasıl etkiliyor(du)?başak taşpınar

 Günümü daha da planlı, düzenli geçirmem gerekiyor. Kendime ayırdığım özel zamanım da çocuklardan sonra epey azaldı. Genelde hafta içinde ne yapacağım çok nettir. Çocuklarla evde zaman geçirebilmek için ofisteki zamanımı daha verimli geçirmek için elimden geleni yapıyorum. Onlar yattıktan sonra yapmam gereken işlere yeniden odaklanabiliyorum.

Günlük işleriniz tüm vaktinizi almıyor mu? Hem işlere hem eve – aileye nasıl yetişiyorsunuz?

 Evde de işte de iyi bir ekip kurmak ve zaman planlamasını çok iyi yapmak gerekiyor. Çalışan birçok anne gibi ev temizliği ve çocuk bakımı için destek alıyorum. Eşimle de güzel bir işbölümü yapmaya gayret ediyoruz ve bu şekilde hayatı daha kolay bir hale getirmeye çalışıyoruz.

defne-ve-basakBu arada kadınlara çok ilham verici bir örnek oldunuz. Sizi arayıp danışmak isteyenler oluyor mu?

 Ben de henüz yolun başlarında sayılırım. Evet, danışanlar oluyor.  Ben de elimden geldiğince yardımcı olmaya çalışıyorum. Örneğin armut’taki hizmet verenlerimizden bir tanesi blogumu okuyup, bundan destek alarak kendi işini kurduğunu paylaştığında inanın çok mutlu oldum.

Türkiye koşulları online girişimcilik adına yetersiz ve zor gibi gözüküyor. Sizce bu konudaki gelişme nasıl ilerliyor?

 İnternet girişimciliği çok kolay değil gerçekten. Destek vermeye çalışan kurumlar var, ancak  bunlarda da kat edilecek daha yol olduğuna inanıyorum. Örneğin şirketi ilk kurduğunuzda daha hiç geliriniz yokken kuruluş için verilen paralara, ya da verdiğiniz vergilere devletten de bazı destekler gelebilir.

İşyerlerinin verdikleri kiranın üzerine bir de %20’nin üstünde stopaj vermelerini ise hala aklım almıyor. Biz de dışarıdan destek almak için çok uğraştık ama tavsiye edebileceğim ve faydalı oldu dediğim hemen hiç bir destek kanalı yok. Ancak gerçek girişimci destek beklemiyor. Yani bu şartlara rağmen “isteyen yapıyor”.

Bu güzeldi! ;) Ne kadar büyümeyi hedefliyorsunuz ve armut.com ya da başka bir girişimle ilgili olarak bir başka hedefiniz var mı?

 Hizmet sektörünü internete geçirmenin henüz ilk aşamalarındayız. Önümüzdeki beş yılda bu alanda değişim hızlanarak devam edecek. Hizmet almayı “hizmet piş, ağzıma düş” kadar kolaylaştırdık. Armut’u kitlelere tanıtır ve internet üzerinden hizmet bulma konusunda akla gelen ilk marka, bir ‘lovemark’ yapabilirsek, Türkiye’nin en büyük internet girişimlerinden birisi olabiliriz.

Son olarak tabi ki “İste ve Yap!” okurlarına mesajınızı alacağız…

 Eğer kendinize ve fikrinize inanıyorsanız, hiç durmayın, hemen bugünden kolları sıvayın.

Bunlar da tam okumalık